Perforacja korzenia — czy ząb da się uratować? Naprawa MTA
Perforacja korzenia zęba — co to jest, jak powstaje, czy ząb da się uratować. Naprawa materiałami MTA i Biodentine pod mikroskopem.
Perforacja korzenia to nieprawidłowe „przebicie” ściany korzenia, łączące wnętrze zęba z otaczającą kością. Brzmi groźnie, ale dzięki materiałom MTA/Biodentine i mikroskopowi wiele zębów da się uratować.
Co to jest perforacja
To patologiczne połączenie między kanałem/komorą zęba a tkankami na zewnątrz korzenia. Powstaje, gdy ściana korzenia zostaje przebita.
Skąd się bierze
- Jatrogenna (w trakcie leczenia) — przy szukaniu kanału, opracowywaniu wkładu, zakładaniu ćwieka
- Resorpcja — choroba „rozpuszczająca” tkanki zęba
- Próchnica schodząca głęboko poniżej dziąsła
Dlaczego perforacja jest problemem
Przez perforację bakterie kontaktują się z kością, co prowadzi do:
- Stanu zapalnego tkanek wokół korzenia
- Utraty kości w miejscu perforacji
- Ryzyka utraty zęba, jeśli nie zostanie zamknięta
Naprawa — MTA i Biodentine
Nowoczesne materiały bioaktywne zmieniły rokowanie perforacji:
- MTA (Mineral Trioxide Aggregate) — „złoty standard”, szczelnie zamyka perforację, sprzyja gojeniu kości
- Biodentine — nowszy materiał o podobnym działaniu, szybciej wiążący
Oba są biokompatybilne i stymulują regenerację tkanek.
Rola mikroskopu
Naprawa perforacji wymaga mikroskopu — trzeba:
- Zlokalizować dokładnie perforację (często niewidoczną gołym okiem)
- Oczyścić miejsce bez powiększania uszkodzenia
- Precyzyjnie nałożyć MTA/Biodentine pod kontrolą wzroku
Bez mikroskopu naprawa jest bardzo trudna lub niemożliwa.
Co wpływa na rokowanie
| Czynnik | Lepsze rokowanie |
|---|---|
| Czas | Im szybciej zamknięta, tym lepiej |
| Lokalizacja | Wyżej (bliżej korony) = łatwiej |
| Wielkość | Mała perforacja = lepiej |
| Brak infekcji | Czyste miejsce goi się lepiej |
Świeża, mała, dobrze zamknięta perforacja ma dobre rokowanie. Stara, zakażona, duża — gorsze.
A jeśli zęba nie da się uratować?
Gdy perforacja jest rozległa lub doszło do dużej utraty kości, czasem konieczne jest usunięcie zęba i rozważenie implantu. Decyzję podejmujemy po ocenie CBCT. Leczenie kanałowe vs usunięcie →
Podsumowanie
Perforacja korzenia nie zawsze oznacza utratę zęba. Dzięki MTA/Biodentine i naprawie pod mikroskopem wiele zębów da się uratować — kluczowe są szybkość, lokalizacja i brak zakażenia.
Ponowne leczenie kanałowe → · Druga opinia →
Autor: lek. dent. Marcin Nowosielski, M.Sc. RWTH Aachen — endodonta, klinika Mikrostomart Opole.
Disclaimer: Treści edukacyjne. Rokowanie wymaga indywidualnej oceny z CBCT.